Słownik pojęć

Słownik: certyfikacja ZKP, znak B i beton

Zwięzłe, informacyjne definicje pojęć z certyfikacji wyrobów budowlanych w krajowym systemie 2+. Definicje porządkują terminologię — wiążące pozostają normy, KOT, specyfikacje techniczne i dokumenty projektu.

Akredytacja AC 210

Numer akredytacji jednostki certyfikującej wyroby Multicert, nadanej przez Polskie Centrum Akredytacji. Zakres akredytacji określa wyroby oraz dokumenty techniczne, np. normy, KOT i specyfikacje, w jakich jednostka może prowadzić certyfikację akredytowaną.

Zakres akredytacji AC 210
Bezstronność

Zasada wymagana przez ISO/IEC 17065: jednostka certyfikująca nie może doradzać ani konsultować w zakresie tego, co certyfikuje. Może wyjaśniać wymagania dokumentu odniesienia, ale nie przygotowuje wyrobu ani dokumentacji za producenta i nie gwarantuje wyniku oceny.

Polityka bezstronności
Certyfikat ZKP

Dokument wydawany przez akredytowaną jednostkę po pozytywnej ocenie Zakładowej Kontroli Produkcji. W krajowym systemie 2+ jest podstawą do sporządzenia krajowej deklaracji właściwości użytkowych i oznakowania wyrobu znakiem budowlanym B.

Usługi certyfikacji
Dokument odniesienia

Norma lub inny dokument techniczny (np. PN-EN 206, Krajowa Ocena Techniczna), według którego ocenia się właściwości i zgodność wyrobu. Wskazuje wymagania, które muszą być wykazane w ZKP.

ISO/IEC 17065

Norma określająca wymagania dla jednostek certyfikujących wyroby, procesy i usługi. Obejmuje m.in. bezstronność, poufność i kompetencje. Multicert prowadzi certyfikację zgodnie z PN-EN ISO/IEC 17065.

Klasa ekspozycji

Klasyfikacja oddziaływania środowiska na beton wg PN-EN 206 (X0, XC, XD, XS, XF, XA oraz XM dla ścierania). Element może mieć kilka klas jednocześnie; beton musi spełniać wymagania najostrzejszej z nich. Klasę określa się w projekcie i specyfikacji.

Kalkulator klas ekspozycji
Klasa wytrzymałości

Oznaczenie charakterystycznej wytrzymałości betonu na ściskanie, np. C25/30 (próbka walcowa/sześcienna). Stanowi jedną z deklarowanych właściwości użytkowych betonu.

Krajowa deklaracja właściwości użytkowych (KDWU)

Dokument, w którym producent deklaruje właściwości użytkowe wyrobu zgodnie z krajową specyfikacją techniczną. Jest warunkiem oznakowania wyrobu znakiem budowlanym B. Za deklarację odpowiada producent.

Krajowa Ocena Techniczna (KOT)

Dokument odniesienia dla wyrobu nieobjętego normą krajową. Wydawany przez upoważnioną jednostkę oceny technicznej; musi być powiązany z konkretnym wyrobem i zamierzonym zastosowaniem.

KOT w certyfikacji ZKP
Krajowy system 2+

Krajowy system oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych. Producent prowadzi Zakładową Kontrolę Produkcji i badania, a akredytowana jednostka ocenia system ZKP, wydaje decyzję certyfikacyjną oraz prowadzi nadzór.

Nadzór nad certyfikatem

Cykliczna ocena prowadzona po wydaniu certyfikatu, potwierdzająca utrzymanie wymagań ZKP. Brak nadzoru może skutkować zawieszeniem, a następnie cofnięciem certyfikatu.

PCA (Polskie Centrum Akredytacji)

Krajowa jednostka akredytująca. Nadaje i nadzoruje akredytację jednostek certyfikujących, w tym Multicert (AC 210). Prowadzi publiczny rejestr akredytowanych podmiotów.

PN-B-06265

Krajowe uzupełnienie do PN-EN 206. W zakresie AC 210 dla betonu towarowego występuje razem z PN-EN 206+A2:2021-08; dokumentacja ZKP powinna uwzględniać wymagania europejskie i krajowe.

PN-B-06265 a PN-EN 206
PN-EN 206

Norma na beton: wymagania, właściwości, produkcja i zgodność. W procesie krajowym stosuje się dokument odniesienia wskazany w aktualnym zakresie i dokumentacji procesu. Wydanie EN 206-1:2026 dzieli normę na części; jego użycie w certyfikacji wymaga potwierdzenia wdrożenia jako PN oraz powołania w dokumentach odniesienia.

Co zmienia EN 206-1:2026
Spoiwo efektywne (k-value)

Koncepcja uwzględniania dodatków typu II (np. popiołu lotnego) jako części spoiwa za pomocą współczynnika k. Obowiązuje tylko w dopuszczonych klasach ekspozycji i przy określonym składzie; w klasach agresywnych bywa ograniczona.

Znak budowlany B

Krajowe oznakowanie wyrobu budowlanego, potwierdzające zgodność z krajową specyfikacją techniczną. Wymaga krajowej deklaracji właściwości użytkowych, a w systemie 2+ — certyfikatu ZKP.

Jak uzyskać znak B
ZKP (Zakładowa Kontrola Produkcji)

Udokumentowany, stały system kontroli produkcji w zakładzie lub wytwórni, zapewniający stałość właściwości użytkowych wyrobu. Obejmuje nadzór nad surowcami, recepturami, badaniami, wyposażeniem oraz postępowanie z wyrobem niezgodnym.

Dokumentacja ZKP przed oceną

Kwalifikacja wyrobu

Ustal, jakie dane podać w zapytaniu o certyfikację ZKP.

Otwórz kwalifikator ZKP