Słownik pojęć
Słownik: certyfikacja ZKP, znak B i beton
Zwięzłe, informacyjne definicje pojęć z certyfikacji wyrobów budowlanych w krajowym systemie 2+. Definicje porządkują terminologię — wiążące pozostają normy, KOT, specyfikacje techniczne i dokumenty projektu.
- Akredytacja AC 210
-
Numer akredytacji jednostki certyfikującej wyroby Multicert, nadanej przez Polskie Centrum Akredytacji. Zakres akredytacji określa wyroby oraz dokumenty techniczne, np. normy, KOT i specyfikacje, w jakich jednostka może prowadzić certyfikację akredytowaną.
Zakres akredytacji AC 210 - Bezstronność
-
Zasada wymagana przez ISO/IEC 17065: jednostka certyfikująca nie może doradzać ani konsultować w zakresie tego, co certyfikuje. Może wyjaśniać wymagania dokumentu odniesienia, ale nie przygotowuje wyrobu ani dokumentacji za producenta i nie gwarantuje wyniku oceny.
Polityka bezstronności - Certyfikat ZKP
-
Dokument wydawany przez akredytowaną jednostkę po pozytywnej ocenie Zakładowej Kontroli Produkcji. W krajowym systemie 2+ jest podstawą do sporządzenia krajowej deklaracji właściwości użytkowych i oznakowania wyrobu znakiem budowlanym B.
Usługi certyfikacji - Dokument odniesienia
-
Norma lub inny dokument techniczny (np. PN-EN 206, Krajowa Ocena Techniczna), według którego ocenia się właściwości i zgodność wyrobu. Wskazuje wymagania, które muszą być wykazane w ZKP.
- ISO/IEC 17065
-
Norma określająca wymagania dla jednostek certyfikujących wyroby, procesy i usługi. Obejmuje m.in. bezstronność, poufność i kompetencje. Multicert prowadzi certyfikację zgodnie z PN-EN ISO/IEC 17065.
- Klasa ekspozycji
-
Klasyfikacja oddziaływania środowiska na beton wg PN-EN 206 (X0, XC, XD, XS, XF, XA oraz XM dla ścierania). Element może mieć kilka klas jednocześnie; beton musi spełniać wymagania najostrzejszej z nich. Klasę określa się w projekcie i specyfikacji.
Kalkulator klas ekspozycji - Klasa wytrzymałości
-
Oznaczenie charakterystycznej wytrzymałości betonu na ściskanie, np. C25/30 (próbka walcowa/sześcienna). Stanowi jedną z deklarowanych właściwości użytkowych betonu.
- Krajowa deklaracja właściwości użytkowych (KDWU)
-
Dokument, w którym producent deklaruje właściwości użytkowe wyrobu zgodnie z krajową specyfikacją techniczną. Jest warunkiem oznakowania wyrobu znakiem budowlanym B. Za deklarację odpowiada producent.
- Krajowa Ocena Techniczna (KOT)
-
Dokument odniesienia dla wyrobu nieobjętego normą krajową. Wydawany przez upoważnioną jednostkę oceny technicznej; musi być powiązany z konkretnym wyrobem i zamierzonym zastosowaniem.
KOT w certyfikacji ZKP - Krajowy system 2+
-
Krajowy system oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych. Producent prowadzi Zakładową Kontrolę Produkcji i badania, a akredytowana jednostka ocenia system ZKP, wydaje decyzję certyfikacyjną oraz prowadzi nadzór.
- Nadzór nad certyfikatem
-
Cykliczna ocena prowadzona po wydaniu certyfikatu, potwierdzająca utrzymanie wymagań ZKP. Brak nadzoru może skutkować zawieszeniem, a następnie cofnięciem certyfikatu.
- PCA (Polskie Centrum Akredytacji)
-
Krajowa jednostka akredytująca. Nadaje i nadzoruje akredytację jednostek certyfikujących, w tym Multicert (AC 210). Prowadzi publiczny rejestr akredytowanych podmiotów.
- PN-B-06265
-
Krajowe uzupełnienie do PN-EN 206. W zakresie AC 210 dla betonu towarowego występuje razem z PN-EN 206+A2:2021-08; dokumentacja ZKP powinna uwzględniać wymagania europejskie i krajowe.
PN-B-06265 a PN-EN 206 - PN-EN 206
-
Norma na beton: wymagania, właściwości, produkcja i zgodność. W procesie krajowym stosuje się dokument odniesienia wskazany w aktualnym zakresie i dokumentacji procesu. Wydanie EN 206-1:2026 dzieli normę na części; jego użycie w certyfikacji wymaga potwierdzenia wdrożenia jako PN oraz powołania w dokumentach odniesienia.
Co zmienia EN 206-1:2026 - Spoiwo efektywne (k-value)
-
Koncepcja uwzględniania dodatków typu II (np. popiołu lotnego) jako części spoiwa za pomocą współczynnika k. Obowiązuje tylko w dopuszczonych klasach ekspozycji i przy określonym składzie; w klasach agresywnych bywa ograniczona.
- Znak budowlany B
-
Krajowe oznakowanie wyrobu budowlanego, potwierdzające zgodność z krajową specyfikacją techniczną. Wymaga krajowej deklaracji właściwości użytkowych, a w systemie 2+ — certyfikatu ZKP.
Jak uzyskać znak B - ZKP (Zakładowa Kontrola Produkcji)
-
Udokumentowany, stały system kontroli produkcji w zakładzie lub wytwórni, zapewniający stałość właściwości użytkowych wyrobu. Obejmuje nadzór nad surowcami, recepturami, badaniami, wyposażeniem oraz postępowanie z wyrobem niezgodnym.
Dokumentacja ZKP przed oceną
Kwalifikacja wyrobu